Dobór skrzętu potrzebnego w kuchni

Zakup sprzętu potrzebnego w gospodarstwie domowym to zagadnienie niezwykle ważne ze względu na wydatkowane sumy i kłopoty, jakich przysparzają nieprzydatne przedmioty.

Jeżeli chcemy zaopatrywać się w potrzebne przedmioty, ,to należy:

—    zapoznawać się z nowo wprowadzanymi na rynek przedmiotami i rozpatrywać je pod kątem możliwości wykorzystania w naszym gospodarstwie,

—    dokładnie zapoznawać się z instrukcją obsługi, szczególnie jest to ważne, jeśli chodzi o przedmioty bardziej skomplikowane,

— zastanowić się, czy urządzenie jest łatwe w obsłudze i czy nie będziemy mieli trudności w posługiwaniu się nim,

— zastanowić się, czy będzie można w naszych warunkach w pełni je wykorzystać,

— sprawdzić, czy przedmiot ten jest łatwy do utrzymania w czystości,

— każdy zakup dobrze przemyśleć.

Najczęściej dokonujemy zakupu garnków i dlatego chcemy podać kilka wskazówek potrzebnych przy ich zakupie.

Bez względu na rodzaj materiału, z jakiego wykonane są garnki, musimy pamiętać, że dobry garnek musi zapewniać prawidłowy przebieg procesu gotowania, a więc przede wszystkim nie może powstawać przypalenie potraw. Jest to szczególnie istotne przy użyciu gazu jako źródła ciepła, gdyż temperatura spalania gazu jest dużo wyższa od temperatury potrzebnej do gotowania, a pamiętać trzeba, że przez zmniejszenie płomienia, jego temperatura nie obniża się, zmniejsza się tylko ilość dostarczanego ciepła.

Ponieważ najwyższa temperatura płomienia gazowego .występuje na obwodzie jego korony, która jest bardzo bliska dna naczynia, garnek musi więc zapewnić szybkie rozchodzenie się ciepła po całym dnie naczynia, co pozwoli uniknąć przypalania się potraw. Dlatego garnki powinny mieć grube dna, a do gotowania na gazie lepsze są garnki aluminiowe, gdyż aluminium dzięki dobrej przewodności cieplnej bardzo szybko przekazuje ciepło dalszym częściom dna i ściankom naczynia.

Z uwagi na oszczędność paliwa garnki do gotowania na gazie powinny mieć raczej dużą średnicę dna i niewielką wysokość. Garnki do kuchenek elektrycznych powinny mieć dno szlifowane i grube o średnicy o 4—5 mm większej od średnicy płytki.

Przy kupowaniu naczyń emaliowanych starajmy się dobierać ładne kolory emalii, będzie można bowiem podawać w nich potrawy do stołu bez konieczności stosowania waz lub półmisków, co zaoszczędzi nam pracy przy zmywaniu i przekładaniu potraw. Ponadto przyjemne kolory garnków ożywią wnętrze kuchni i pozwolą nam łatwiej zapamiętać poszczególne garnki przeznaczone do gotowania kompotu, mleka itp.

Uchwyty garnków powinny być dobrze przymocowane i nie sprzyjać gromadzeniu się brudu. Pożądane jest, aby garnki posiadały nienagrzewające się uchwyty, nie potrzeba bowiem chwytać ich przez przygotowaną do tego celu rękawiczkę lub ściereczkę. Przestaniemy również przypalać ścierki, którymi w pośpiechu chwytamy garnek w momencie kipienia mleka czy zupy.

Patelnie muszą mieć grube dna, gdyż przypalenie występuje znacznie częściej podczas smażenia niż przy gotowaniu, poza tym przy zbyt podwyższonej temperaturze tłuszcz ulega rozkładowi i jest bardzo szkodliwy dla zdrowia. Przy smażeniu na kuchni gazowej i na kuchni węglowej bardziej polecane są patelnie aluminiowe, które zapewniają szybkie rozchodzenie się ciepła, a tym samym utrudniają przypalenie. Patelnie posiadające rączki wykonane ze zwiniętego w rurkę płaskownika nie są dobre do kuchni gazowej, gdyż gorące spaliny przepływające przez rączkę powodują jej rozgrzanie, co uniemożliwia chwytanie rączki bez zabezpieczenia.

Dobre upieczenie ciasta zależy w dużej mierze od użycia odpowiednich foremek do pieczenia. Należy pamiętać, że do piekarników gazowych możemy używać zarówno blaszki wykonanej z blachy białej angielskiej, jak i czarnej; rodzaj powierzchni nie ma tu dużego znaczenia. Przy piecykach w kuchniach węglowych i elektrycznych nie należy natomiast używać form i blach o powierzchniach jasnych i błyszczących, gdyż powodują one odbijanie się promieni cieplnych, co może być przyczyną niedopiekania się ciasta.

Bardzo ważny jest również dobór wygodnych w użyciu noży. Do prac kuchennych potrzebny jest zestaw kilku, tzn. 3—4 noży. Trzonek noża powinien być tak osadzony, aby nie było szpar sprzyjających gromadzeniu się brudu. Jego kształt powinien być dostosowany do dłoni, aby przy dłuższym posługiwaniu się nożem nie powstawały na rękach odciski. Brzeszczot noża powinien być przy ostrzu ścieniony, gdyż w przeciwnym razie będzie go trudno naostrzyć.

Objętość pracy nie pozwala nam na podanie zbyt wielu wskazówek, dotyczących doboru sprzętu w gospodarstwie domowym, dlatego jeszcze raz powtarzamy „nie kupujmy nic bez dokładnego obejrzenia i zastanowienia się”.

Garnki ciśnieniowe

Garnki ciśnieniowe (szybkowary). Pozwalają one na znaczne przyspieszenie czasu gotowania potraw dzięki temu, że potrawa gotuje się w naczyniu szczelnie zamkniętym, a więc pod zwiększonym ciśnieniem. Garnki ciśnieniowe mogą być albo zaopatrzone w regulację ciśnienia, albo też wszystkie potrawy muszą się gotować pod tym samym ciśnieniem.

Przy stosowaniu garnka z regulacją ciśnienia potrawy gotujące się szybciej gotujemy przy ciśnieniu niższym (np. jarzyny), a potrawy wymagające dłuższego czasu gotowania gotujemy pod ciśnieniem wyższym. Gotowanie w garnku ciśnieniowym musi się zawsze odbywać po uprzednim dodaniu wody w ilości przewidzianej instrukcją. Załączona do szybko-wara instrukcja podaje jedynie orientacyjny czas gotowania potraw, dlatego sami musimy wypróbować, jaki czas potrzebny jest do przygotowania poszczególnych potraw, gdyż między innymi zależy on od twardości wody używanej do gotowania. Mówiąc o czasie gotowania mamy na myśli czas właściwego gotowania. Należy bowiem pamiętać, że czas gotowania potrawy składa się z czasu potrzebnego na doprowadzenie poti’a-wy do stanu wrzenia, zwanego czasem podgrzewu, oraz z czasu potrzebnego do doprowadzenia potrawy do miękkości, zwanego czasem właściwego gotowania.

Przy użyciu garnków ciśnieniowych skraca się czas gotowania potraw, a tym samym zmniejsza się ilość zużywanego opału. Dotyczy to jednak głównie gazu, bowiem przy rozpalaniu ognia pod płytą kuchenną oszczędność jest znikoma. Ponieważ przy gotowaniu na płycie kuchennej możemy mieć trudności z regulowaniem dopływu ciepła potrzebnego do utrzymania wrzenia potrawy, gdyż nagrzewanie się płyty zależy od ilości podłożonego opału, jego rodzaju wartości kalorycznej, garnki ciśnieniowe należy raczej stosować w tych gospodarstwach, które są zaopatrzone w trzony kuchenne gazowe.

Jeszcze trudniej stosować garnki ciśnieniowe przy gotowaniu na kuchenkach elektrycznych, gdyż trudno wtedy regulować ilości doprowadzonego ciepła potrzebnego do utrzymania temperatury wrzenia. Garnki ciśnieniowe do gotowania przy użyciu energii elektrycznej mają zazwyczaj wmontowany w dno grzejnik elektryczny o odpowiednio dobranej-mocy.
Przy stosowaniu garnka ciśnieniowego musimy pamiętać o zachowaniu warunków bezpieczeństwa, a mianowicie:

—    przed przystąpieniem do gotowania należy sprawdzić, czy otworki znajdujące się w zaworze regulacyjnym nie są zatkane,

—    tak ustawiać garnek na płycie kuchennej, aby zawór bezpieczeństwa skierowany był na ścianę nie zaś na środek kuchni,

— chronić garnek przed uderzeniami, gdyż mogą one spowodować uszkodzenie ścianki naczynia, co może być przyczyną pęknięcia,

—    pamiętać o ochłodzeniu garnka przed jego otwarciem, gdyż w przeciwnym razie możemy się poparzyć, a potrawa znajdując się pod zwiększonym ciśnieniem może „wyskoczyć” z garnka.

Garnek ciśnieniowy jest bardzo pożyteczny, ale należy go polecić jedynie tym gospodyniom, które pracują z uwagą skupioną na przedmiocie swojej pracy.

Myjąc garnek natychmiast po użyciu możemy użyć zimnej wody, gdyż podgrzeje się ona od ścianek garnka i wszystkie resztki łatwo dadzą się, usunąć.

Pamiętajmy także, że garnek ciśnieniowy należy myć natychmiast po | wyjęciu z niego ugotowanej potrawy. Ścianki garnka ciśnieniowego są grube i mocno rozgrzane, dlatego po jego otwarciu woda natychmiast wyparowuje, a resztki potrawy mocno przywierają do powierzchni ścianki.

Aluruszt

Jest to rodzaj patelni, na której możemy smażyć mięso bez użycia tłuszczu, a której pofałdowana powierzchnia zmniejsza do minimum przyrumienienie mięsa, co pozwala na podawanie smażonego mięsa osobom będącym na diecie. Dla przygotowywania mięsa smażonego przy użyciu alurusztu trzeba pędzelkiem lekko posmarować jego powierzchnię oliwą i postawić na palnik gazowy (lub inne źródło ciepła) do silnego nagrzania. Kiedy powierzchnia rusztu zacznie lekko dymić oznacza to, że jest on dostatecznie nagrzany i można kłaść nań kotlet przygotowany do smażenia. Kotlet przygotowany do smażenia na ruszcie powinien mieć grubość około 1 cm; czas smażenia powinien wynosić około 3—4 minut po każdej stronie.

Natychmiast po usmażeniu kotletów należy umyć aluruszt zimną woda, która rozgrzewa się przy zetknięciu z rozgrzaną powierzchnią i pozwala na łatwe usunięcie powstałych podczas smażenia zażółceń przy pomocy szczotki lub drapaka z tworzywa sztucznego. Jeżeli aluruszt, nie zostanie umyty natychmiast po użyciu, przed ostygnięciem, mogą być duże trudności z usunięciem powstałych zażółceń i możemy na to poświęcić dużo wysiłku i czasu.

 

Miksery

Miksery. Rozróżniamy dwa podstawowe typy mikserów: z pojemnikiem i tak zwane ręczne, bez pojemnika. Mikser ręczny trzyma się w czasie pracy w ręku, a nożyki napędzane przez silnik elektryczny wkłada się do naczynia, w którym przygotowane są produkty poddawane obróbce. Ten typ miksera jest wygodniejszy w użyciu, gdyż unikamy dodatkowego mycia naczyń i dodatkowych manipulacji związanych z przekładaniem przygotowanej w mikserze potrawy czy półproduktu. Naczynia używane do tego miksera powinny mieć kształt dzbanka o małej średnicy podstawy, ale dość wysokiego. Często miksery mają jeszcze dodatkowe przystawki pozwalające na bicie piany lub mielenie kawy.